Prawo handlowew Niemczech.
O wyniku sporu handlowego w Niemczech rozstrzygają zwykle decyzje podjęte na długo przed procesem: treść wzorca umownego, termin zgłoszenia wady, wybór prawa i sądu. Doradzam polskim przedsiębiorcom przy zawieraniu umów i reprezentuję ich, gdy dojdzie do sporu.
Umowa, dostawa,
spór.
Prowadzę sprawy handlowe na całej ich długości — od redakcji umowy i wzorca, przez reklamację i dochodzenie należności, aż po postępowanie sądowe i egzekucję w Niemczech.
Umowy handlowe i dostawy
Opiniowanie i negocjowanie umów sprzedaży, dostawy i umów ramowych: klauzule odpowiedzialności, kary umowne, zastrzeżenie własności, warunki dostawy.
Ogólne warunki umów
Sporządzanie i kontrola wzorców umownych. W prawie niemieckim kontrola treści obejmuje również obrót profesjonalny (§§ 305 i nast. BGB).
Dystrybucja i przedstawicielstwo
Umowy dystrybucyjne i agencyjne, zasady wypowiedzenia oraz roszczenie wyrównawcze przedstawiciela handlowego (§ 89b HGB).
Wady towaru i reklamacje
Obowiązek zbadania towaru i zgłoszenia wad w obrocie profesjonalnym (§ 377 HGB), rękojmia, roszczenia odszkodowawcze i regresowe.
Dochodzenie należności
Wezwania do zapłaty, postępowanie upominawcze, pozew o zapłatę, odsetki za opóźnienie oraz egzekucja tytułu w Niemczech.
Spory sądowe i arbitraż
Reprezentacja przed niemieckimi sądami gospodarczymi oraz w postępowaniach arbitrażowych o charakterze transgranicznym.
Cztery błędy, które przesądzają sprawę.
W sporach polsko-niemieckich powtarzają się te same konstrukcje. Rozpoznane przy zawieraniu umowy są kwestią redakcyjną. Rozpoznane po dostawie bywają nie do odwrócenia.
Utrata roszczeń przez milczenie
Kupiec, który nie zbada towaru niezwłocznie po dostawie i nie zgłosi wad, traci roszczenia z tytułu rękojmi. Termin liczy się w dniach, nie w tygodniach, a jego przekroczenie przesądza wynik sporu niezależnie od tego, jak poważna jest wada.
Nieskuteczne klauzule we wzorcach
Niemiecka kontrola treści wzorców umownych obejmuje także umowy między przedsiębiorcami. Klauzule ograniczające odpowiedzialność bywają w całości nieskuteczne, a w ich miejsce wchodzi pełna odpowiedzialność ustawowa.
Konwencja wiedeńska stosowana nieświadomie
W obrocie polsko-niemieckim konwencja obowiązuje z mocy prawa, jeżeli strony jej nie wyłączyły. Wiele umów odsyła do prawa niemieckiego, nie rozstrzygając tej kwestii — a to zmienia terminy i przesłanki odpowiedzialności.
Kolizja wzorców obu stron
Gdy każda ze stron powołuje się na własne warunki, prawo niemieckie nie przyznaje pierwszeństwa temu, kto odezwał się jako ostatni. Sprzeczne postanowienia wzajemnie się znoszą, a w ich miejsce wchodzą przepisy ustawowe.
Najczęstsze pytania
Czy do umowy z niemieckim kontrahentem stosuje się prawo niemieckie?
Nie zawsze i nie automatycznie. Jeżeli strony nie dokonały wyboru prawa, o prawie właściwym rozstrzyga rozporządzenie Rzym I: przy sprzedaży towarów jest to co do zasady prawo państwa siedziby sprzedawcy. Polski dostawca może więc podlegać prawu polskiemu również wtedy, gdy odbiorca ma siedzibę w Niemczech.
Niezależnie od tego w obrocie polsko-niemieckim stosuje się Konwencję wiedeńską o umowach międzynarodowej sprzedaży towarów, o ile strony nie wyłączyły jej wyraźnie. Zmienia ona terminy, przesłanki odpowiedzialności i sposób obliczania szkody.
Na czym polega obowiązek zbadania towaru i zgłoszenia wad?
W obrocie między przedsiębiorcami niemieckie prawo handlowe nakłada na kupującego obowiązek niezwłocznego zbadania dostarczonego towaru i zgłoszenia stwierdzonych wad (§ 377 HGB). Brak zgłoszenia oznacza, że towar uznaje się za przyjęty bez zastrzeżeń.
Skutek jest daleko idący: kupujący traci roszczenia z tytułu wady także wtedy, gdy sama wada jest bezsporna. To jedna z najczęstszych przyczyn przegranych spraw polskich odbiorców w Niemczech.
W jakim terminie przedawniają się roszczenia z umowy handlowej?
Termin ogólny wynosi trzy lata i biegnie od końca roku kalendarzowego, w którym roszczenie powstało i wierzyciel dowiedział się o okolicznościach je uzasadniających (§ 195, § 199 BGB).
Roszczenia z tytułu wad rzeczy sprzedanej przedawniają się co do zasady po dwóch latach od wydania towaru (§ 438 BGB). Dla robót budowlanych i innych typów umów obowiązują terminy odrębne.
Jakie odsetki i koszty przysługują za opóźnienie w zapłacie?
W transakcjach między przedsiębiorcami odsetki za opóźnienie wynoszą dziewięć punktów procentowych ponad stopę bazową (§ 288 ust. 2 BGB). Stopa bazowa jest ogłaszana dwa razy w roku i zmienia się w czasie.
Niezależnie od odsetek wierzycielowi przysługuje zryczałtowana kwota 40 EUR z tytułu kosztów dochodzenia należności (§ 288 ust. 5 BGB).
Który sąd w Niemczech będzie właściwy dla mojej sprawy?
W pierwszej instancji sprawy o wartości przedmiotu sporu do 10.000 EUR rozpoznaje sąd rejonowy (Amtsgericht), powyżej tej kwoty sąd krajowy (Landgericht). Przed sądem krajowym obowiązuje przymus adwokacki.
W sprawach gospodarczych można wnioskować o rozpoznanie sprawy przez izbę do spraw gospodarczych. O właściwości międzynarodowej rozstrzyga rozporządzenie Bruksela I bis, przy czym umowny wybór sądu ma pierwszeństwo.
Jak obliczane jest wynagrodzenie kancelarii?
Wynagrodzenie adwokata w Niemczech reguluje ustawa o wynagrodzeniu adwokatów (RVG), a koszty sądowe ustawa o kosztach sądowych (GKG). Wysokość zależy wyłącznie od wartości przedmiotu sporu, jest więc wiążąca, przejrzysta i możliwa do obliczenia z góry.
Honorarium uzależnione od wyniku sprawy jest w Niemczech co do zasady niedopuszczalne. Do rozpoczęcia pracy potrzebne jest wyłącznie pełnomocnictwo. Doradztwo pozasądowe rozliczam według stawki godzinowej, postępowania sądowe według RVG.
Powiązane obszary
Proszę opisać sprawę w kilku zdaniach.
Po wstępnej ocenie przekażę informację o możliwym dalszym postępowaniu, realnych opcjach działania i zasadach współpracy. Poufnych dokumentów proszę nie przesyłać przez zwykły formularz kontaktowy.